ANKARA TARİHİ VE COĞRAFİ DURUMU

Åžehirlerin Tarihleri Add comments

Ankara’nin kuruluÅŸ tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte yapilan araÅŸtirmalar, bölgedeki yerleÅŸmelerin insanlik tarihi kadar eski olduÄŸunu, bölgenin birçok medeniyete beÅŸiklik ettiÄŸini ortaya koymaktadir. Belgelere dayanmamakla birlikte ilk adinin Galatlar tarafindan ‘Ankyra (Ancyra)’ olarak verildiÄŸi ve zamanimiza kadar ‘Angora’, ‘Engürü’ ve ‘Ankara’ ÅŸeklinde deÄŸiÅŸime uÄŸradiÄŸi tahmin edilmektedir.

 

http://www.math.umn.edu/~alayont/turkiye/icanadolu/ankaragar.jpg

Tarihi, Hitit devrine kadar takip edilebilen Ankara; daha sonra sirasiyla Frigyalilar, Kimmerler, Persler, Lidyalilar, Makedonyalilar, Galatlar, Romalilar ve Selçuklularin hakimiyetinde kalmiÅŸtir. 1354 yilinda Orhan Gazi’nin oÄŸlu Süleyman PaÅŸa tarafindan Osmanli topraklarina katilan Ankara; 1902 yilinda 5 sancak, 21 kazayi kapsamakta iken 1924 tarihli TeÅŸkilat-i Esasiye Kanunu ile sancaklar kaldirilmiÅŸ, Ankara’ya baÄŸli olan Kayseri, Yozgat, KirÅŸehir ve Çorum Sancaklarina da ‘İl’ statüsü verilmiÅŸtir.

Temsil Kurulu’nun çaliÅŸmalarini yürütmek için karargâh olarak seçtiÄŸi Ankara’da 27 Aralik 1919′da büyük bir coÅŸkuyla karÅŸilanan Mustafa Kemal, Türkiye Cumhuriyeti’nin temellerini de burada atmiÅŸtir. 23 Nisan 1920′de kurulan TBMM Hükümetinin idare merkezi ilan edilen Ankara, 13 Ekim 1923′de çikarilan bir kanunla da Türkiye’nin BaÅŸkenti olmuÅŸtur.

Başkent olduktan sonra hizli bir şekilde sosyal, ekonomik, siyasal, askeri ve kültürel gelişime sahne olan Ankara; bugün, tüm sektörler itibariyla kalkinmiş, ülkemizin ikinci büyük metropolü haline gelmiştir.

COĞRAFİ DURUMU

İç Anadolu Bölgesi’nin kuzeybatisinda, 39 o 57′ kuzey enlemi ve 32 o 53′ doÄŸu boylami arasinda bulunan Ankara’nin doÄŸusunda KirÅŸehir ve Kirikkale, batisinda Bilecik-EskiÅŸehir, kuzeyinde Çankiri, kuzeybatisinda Bolu, güneyinde Konya ve Aksaray illeri yer almaktadir. Göller diÅŸinda 24.521 km²’lik yüzölçümü ile Türkiye yüzölçümü içerisinde % 3,19′luk bir paya sahiptir. Rakimi, ortalama 830-890 metre dolayindadir.

Ovalik bir alanda kurulan İlin yüzölçümünün; yaklaÅŸik % 50’sini tarim alanlari, % 28′ini ormanlik ve fundalik alanlar, %.12’sini çayir ve meralar, % 10′unu tarim diÅŸi araziler teÅŸkil etmektedir.

Dağlik ve ormanlik Kuzey Anadolu ile kurak Konya Ovasi arasinda yer alan Ankara, Kizilirmak ve Sakarya Nehri ve havzalari ile çevrilmiş olup, kuzey ve kuzeybatisindaki dağlar yer yer ormanlik alanlarla kaplidir.

İlin, en yüksek noktasini 2.015 m. yüksekliÄŸindeki IÅŸik DaÄŸi, en geniÅŸ ovasini 3.789 km²’lik yüzölçümü ile Polatli Ovasi, en büyük gölünü yaklaÅŸik 490 km²’lik yüzölçümü (İl içi) ile Tuz Gölü, en uzun akarsuyunu yaklaÅŸik 151 km.lik (İl içi) uzunluÄŸu ile Sakarya Nehri, en büyük barajini 83,8 km².lik yüzölçümü ile Sariyar Baraji oluÅŸturmakta olup, il geneli itibariyla 14 doÄŸal göl, 136 sulama göleti ve11 baraj bulunmaktadir.

İlin baÅŸlica akarsulari ; Kizilirmak, Sakarya Nehri, Ankara Çayi, Kirmir Çayi, Ova Çayi ve Balaban Çayi’dir. BaÅŸlica gölleri ; Tuz Gölü, Mogan Gölü ve Eymir Gölü’dür. BaÅŸlica barajlari ; Sariyar, Kesikköprü, Çubuk-1, Çubuk-2, Bayindir, KurtboÄŸazi, Çamlidere ve Asartepe barajlaridir.

GeniÅŸ arazi yapisi itibariyla güneyde step, kuzeyde iliman ve yaÄŸiÅŸli bir iklim tipinin görüldüğü Ankara’da genel olarak yaz aylari sicak ve kurak, kiÅŸ aylari soÄŸuk ve az yaÄŸiÅŸli karasal iklim tipi görülmektedir.

NÜFUS DURUMU

Ankara’nin 1927 yili nüfus sayimina göre toplam nüfusu 404.581 iken, son 73 yilda 10 kat artarak 2000 yilinda 4.007.860′a yükselirken, ayni dönemde ülke nüfusu 5 kat artmiÅŸtir. 1927-1935 döneminde ilimizin yillik nüfus artiÅŸ hizi ‰ 34,7 iken, 1990-2000 döneminde ‰.24,4′e düşmüştür. 1927 yilinda il nüfusu ülke nüfusu içinde % 3,2′lik bir paya sahip iken, 2000 yilinda yaklaÅŸik % 6′lik bir paya ulaÅŸmiÅŸtir.

Genel Nüfus Sayimlarina Göre Şehir ve Köy Nüfusu

 

1990

1997*

2000

Kirsal Alan (Köyler)

399.576

400.283

467.338

Åžehir (Belediyeler )

2.836.802

3.231.329

3.540.522

Toplam

3.236.378

3.631.612

4.007.860

*1997 yili nüfusu ikametgaha göredir. Kaynak: DİE

İlimizde ortalama hane halki büyüklüğü azaliÅŸ eÄŸiliminde olup, 1955 yilinda 7,0 olan ortalama hane halki büyüklüğü, 2000 yilinda 3,8 kiÅŸiye düşmüştür. İl nüfusunun; 1935 yilinda % 80′i Ankara doÄŸumlu iken, 2000 yilinda ise Ankara’da doÄŸan kiÅŸilerin il nüfusu içindeki orani % 53′e düşmüştür. Ankara nüfusuna dahil olup baÅŸka illerde doÄŸanlar içinde en yüksek payi % 4,3 ile Çorum İli doÄŸumlular almaktadir. Yozgat, Çankiri ve KirÅŸehir doÄŸumlular sonraki sirayi takip etmektedir. Nüfusun geliÅŸimine iliÅŸkin bilgiler aÅŸaÄŸida tablo ve grafikte görülmektedir.

Seçilmiş Sayim Yillarina Göre Nüfus ve Nüfus Artiş Hizlari

Yillar

Nüfus Miktari

Nüfus Artiş Hizi (‰)

1927

404.581

-

1940

620.965

24,28

l950

819.693

32,85

1960

1.321.380

32,92

1970

2.041.658

43,29

1980

2.854.689

19,82

1985

3.306.327

29,38

1990

3.236.378

21,28

1997

3.631.612

18,58

2000

4.007.860

21,37

Kaynak : DİE

İlimizde 2003 yilinda; 54.191 doğum, 27.380 ölüm, 32.193 evlenme ve 7.478 boşanma olayi gerçekleşmiştir.

EKONOMİK DURUM

Â

Ülkemizde; ilk kez 1927 yilinda yapilan sanayi sayimina göre ilimizde mevcut 1.276 iÅŸyerinden 418′i bir kiÅŸilik, 413′ü ise 2-3 kiÅŸilik iÅŸgücüne sahip olup, bu iÅŸletmeler tarimsal ve hayvansal ürünleri iÅŸleyen iÅŸyerlerinden oluÅŸmaktadir. 1920-1940 yillari arasinda Ankara FiÅŸek Fabrikasi, dökümhaneler, imalathaneler ve silah fabrikalari; 1940′li yillardan sonra da hizli nüfus artiÅŸi sebebiyle inÅŸaat, bankacilik, ticaret ve sigortacilik alanlarinda pek çok ÅŸirket kurulmuÅŸtur.

İmalat sanayii içinde; 1960 yilinda özel sektörün katma deÄŸer içindeki payi % 20′den az iken, bu oran bugün % 85′in üzerine çikmiÅŸtir.

Ankara, 2001 yilinda cari fiyatlarla 13,5 Katrilyon TL GSYH ile Türkiye’de iller arasinda ikinci siradadir. Bu ayni zamanda Türkiye GSMH’ nin % 7,6’sidir. KiÅŸi baÅŸina GSMH cari fiyatlarla 2.752 dolar olup, iller içerisinde dokuzuncu sirada bulunmaktadir.

Kaynak : http://ankara.gov.tr

Leave a Reply

Cityinturkey.com Turkiyedeki tatil sehir yore ve merkezlerini taniyin otel siteleri bedava.!